U nang buồng trứng có ảnh hưởng đến sinh sản không?

Nhiều chị em phát hiện u nang buồng trứng khi đi siêu âm phụ khoa hoặc khám sức khỏe định kỳ và ngay lập tức lo lắng: U nang buồng trứng có ảnh hưởng đến sinh sản không? Có gây khó mang thai hoặc vô sinh không?

Thực tế, không phải trường hợp u nang buồng trứng nào cũng ảnh hưởng đến khả năng sinh sản. Phần lớn nang cơ năng có thể tự biến mất sau một vài chu kỳ kinh và không làm giảm khả năng mang thai. Tuy nhiên, một số loại nang như nang lạc nội mạc tử cung, u nang kích thước lớn hoặc u cần can thiệp phẫu thuật có thể ảnh hưởng đến quá trình rụng trứng, dự trữ buồng trứng và khả năng thụ thai.

Điều quan trọng là chị em cần xác định đúng loại nang, kích thước, đặc điểm siêu âm và mức độ ảnh hưởng đến chức năng buồng trứng trước khi quyết định theo dõi hay điều trị.

1. U nang buồng trứng là gì?

U nang buồng trứng là một túi chứa dịch, mô hoặc hỗn hợp dịch và mô hình thành bên trong hoặc trên bề mặt buồng trứng.

U nang buồng trứng khá thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Nhiều trường hợp không có triệu chứng và chỉ được phát hiện tình cờ khi siêu âm.

Dựa trên nguyên nhân và đặc điểm, u nang buồng trứng thường được chia thành hai nhóm chính.

1.1. Nang cơ năng

Nang cơ năng xuất hiện liên quan đến hoạt động của chu kỳ kinh nguyệt, bao gồm nang noãn và nang hoàng thể.

Đây là nhóm thường gặp nhất ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Phần lớn nang cơ năng lành tính và có thể tự nhỏ lại hoặc biến mất sau một vài chu kỳ kinh mà không cần phẫu thuật.

1.2. U nang thực thể

U nang thực thể hình thành do sự phát triển bất thường của mô buồng trứng. Một số dạng thường gặp gồm:

• Nang lạc nội mạc tử cung.
• U quái trưởng thành, còn gọi là nang bì.
• U nang thanh dịch.
• U nang nhầy.
• Một số khối u buồng trứng lành tính hoặc có nguy cơ ác tính.

Nhóm này thường không tự biến mất hoàn toàn và cần được bác sĩ theo dõi hoặc điều trị tùy từng trường hợp.

2. U nang buồng trứng có ảnh hưởng đến sinh sản không?

Câu trả lời là:

Có thể ảnh hưởng, nhưng không phải tất cả trường hợp đều ảnh hưởng.

Ảnh hưởng nhiều hay ít phụ thuộc vào loại u. Những trường hợp u nang có thể ảnh hưởng đến sinh sản

2.1. Nang lạc nội mạc tử cung

Đây là một trong những loại u nang được quan tâm nhiều ở phụ nữ mong con.

Khi bị lạc nội mạc tử cung ở buồng trứng, mô giống niêm mạc tử cung phát triển sai vị trí, gây phản ứng viêm kéo dài.

Có thể ảnh hưởng đến sinh sản do:

• Làm thay đổi môi trường quanh buồng trứng.
• Ảnh hưởng chất lượng noãn.
• Làm giảm dự trữ buồng trứng.
• Gây dính vùng chậu, ảnh hưởng vòi trứng.

Tuy nhiên, không phải ai bị nang lạc nội mạc tử cung cũng bị vô sinh.

Nhiều phụ nữ vẫn có thai tự nhiên hoặc mang thai sau điều trị phù hợp.

2.2. U nang kích thước lớn

Một khối u lớn có thể:

• Chèn ép mô buồng trứng lành.
• Làm thay đổi cấu trúc buồng trứng.
• Gây đau vùng chậu.
• Tăng nguy cơ xoắn buồng trứng.

Khi buồng trứng bị tổn thương nhiều, khả năng rụng trứng và dự trữ trứng có thể bị ảnh hưởng.

2.3. U nang ở cả hai bên buồng trứng

Nếu u xuất hiện ở cả hai buồng trứng, đặc biệt là nang lạc nội mạc tử cung, bác sĩ cần đánh giá kỹ hơn.

Lý do là lượng mô buồng trứng khỏe mạnh có thể giảm nhiều hơn so với trường hợp chỉ có một bên.

2.4. Trường hợp phải phẫu thuật nhiều lần

Phẫu thuật u nang nhằm mục tiêu loại bỏ tổn thương và bảo vệ sức khỏe người bệnh.

Tuy nhiên, trong một số trường hợp:

• U dính nhiều.
• U nằm sâu trong mô buồng trứng.
• Phải bóc tách nhiều mô.

Có thể làm giảm một phần dự trữ buồng trứng.

Vì vậy, với phụ nữ còn mong muốn sinh con, bác sĩ luôn cân nhắc rất kỹ giữa:

• Lợi ích của việc phẫu thuật.
• Nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.

Những trường hợp thường không ảnh hưởng nhiều đến sinh sản

Các trường hợp thường ít ảnh hưởng gồm:

• Nang cơ năng nhỏ.
• Nang tự biến mất sau theo dõi.
• U nang lành tính, kích thước nhỏ.
• Buồng trứng còn lại hoạt động bình thường.
• Không có bệnh lý phụ khoa đi kèm.

Một phụ nữ chỉ có một buồng trứng khỏe mạnh vẫn có thể mang thai vì chỉ cần một buồng trứng hoạt động tốt vẫn có thể rụng trứng.

Xem thêm: U nang buồng trứng xoắn có nguy hiểm không?

3. Những nguyên nhân thường gặp gây u nang buồng trứng

Tùy từng loại nang, nguyên nhân hình thành có thể khác nhau.

Một số yếu tố thường gặp gồm:

• Hoạt động của nang noãn trong chu kỳ kinh nguyệt.
• Rối loạn phóng noãn.
• Lạc nội mạc tử cung.
• Sự phát triển bất thường của mô buồng trứng.
• Tiền sử từng bị u nang buồng trứng.
• Mang thai, do nang hoàng thể có thể tồn tại trong giai đoạn đầu thai kỳ.
• Một số rối loạn nội tiết.
• Sử dụng thuốc kích thích buồng trứng trong điều trị hiếm muộn.

Không phải tất cả u nang đều có thể xác định nguyên nhân chính xác. Vì vậy, bác sĩ cần dựa vào tuổi, triệu chứng, tiền sử và hình ảnh siêu âm để định hướng chẩn đoán.

4. Dấu hiệu u nang buồng trứng cần chú ý

Nhiều u nang buồng trứng không gây biểu hiện rõ ràng. Khi có triệu chứng, chị em có thể gặp:

• Đau âm ỉ hoặc cảm giác nặng bụng dưới.
• Đau vùng chậu một bên.
• Đau khi quan hệ.
• Đau tăng trong kỳ kinh.
• Kinh nguyệt không đều.
• Chướng bụng hoặc cảm giác bụng to hơn.
• Đi tiểu nhiều do khối u chèn ép bàng quang.
• Khó chịu khi đại tiện.
• Khó mang thai dù quan hệ đều đặn và không sử dụng biện pháp tránh thai.

Các triệu chứng trên không chỉ gặp ở u nang buồng trứng mà còn có thể xuất hiện trong nhiều bệnh lý phụ khoa khác. Chị em không nên tự chẩn đoán chỉ dựa vào biểu hiện bên ngoài.

5. Khi nào cần đi khám ngay?

Chị em nên đến cơ sở y tế sớm nếu xuất hiện một trong những dấu hiệu sau:

• Đau bụng dưới đột ngột, dữ dội.
• Đau kèm buồn nôn hoặc nôn.
• Choáng váng, vã mồ hôi, cảm giác sắp ngất.
• Bụng căng nhanh hoặc đau tăng liên tục.
• Sốt kèm đau vùng chậu.
• Trễ kinh, thử thai dương tính và đau bụng hoặc ra máu âm đạo.
• Đã biết có u nang nhưng đột ngột đau nhiều hơn.

Đây có thể là dấu hiệu của xoắn buồng trứng, vỡ nang, xuất huyết trong nang hoặc một tình trạng cấp cứu phụ khoa khác.

Không nên tự uống thuốc giảm đau kéo dài để che lấp triệu chứng.

6. Mổ u nang buồng trứng có ảnh hưởng đến khả năng mang thai không?

Phẫu thuật u nang có thể ảnh hưởng đến dự trữ buồng trứng ở một mức độ nhất định, đặc biệt khi:

• U nằm sâu trong mô buồng trứng.
• Nang lạc nội mạc tử cung có kích thước lớn.
• U xuất hiện ở cả hai bên.
• Người bệnh đã từng mổ buồng trứng trước đó.
• Phải bóc tách nhiều mô buồng trứng.
• Xảy ra biến chứng xoắn hoặc hoại tử buồng trứng.

Tuy nhiên, không phải cứ mổ u nang là sẽ khó mang thai.

Nhiều phụ nữ vẫn có thể thụ thai tự nhiên sau phẫu thuật nếu mô buồng trứng lành được bảo tồn tốt, vòi trứng thông và không có thêm nguyên nhân hiếm muộn khác.

Trước phẫu thuật, phụ nữ đang mong con nên trao đổi rõ với bác sĩ về:

• Kế hoạch sinh con.
• Dự trữ buồng trứng.
• Khả năng bảo tồn buồng trứng.
• Nguy cơ tái phát.
• Thời điểm phù hợp để mang thai sau mổ.
• Khả năng cần hỗ trợ sinh sản.

Trong một số trường hợp đặc biệt, bác sĩ có thể tư vấn bảo tồn khả năng sinh sản trước điều trị.

7. Những sai lầm cần tránh khi phát hiện u nang buồng trứng

Khi phát hiện u nang buồng trứng, nhiều chị em thường lo lắng quá mức hoặc tự tìm cách xử lý mà chưa hiểu rõ tình trạng của mình. Một số sai lầm thường gặp có thể ảnh hưởng đến việc theo dõi và điều trị như:

• Cho rằng có u nang là sẽ vô sinh: Nhiều u nang lành tính vẫn có thể mang thai bình thường.
• Nghĩ rằng phát hiện u là phải mổ ngay: Việc điều trị phụ thuộc vào loại u, kích thước, triệu chứng và nhu cầu sinh sản.
• Tự dùng thuốc làm tan u: Chưa có thuốc nào có thể điều trị tất cả các loại u nang buồng trứng.
• Bỏ tái khám vì không đau: Một số u nang có thể phát triển âm thầm và cần được theo dõi định kỳ.

Phát hiện u nang buồng trứng không đồng nghĩa với mất khả năng sinh sản. Chị em nên thăm khám để được bác sĩ đánh giá và hướng dẫn phù hợp.

Xem thêm: U Nang Buồng Trứng Ác Tính Có Chữa Được Không?

8. U nang buồng trứng có mang thai tự nhiên được không?

Nhiều phụ nữ bị u nang buồng trứng vẫn có thể mang thai tự nhiên.

Khả năng mang thai phụ thuộc vào:

• Buồng trứng còn rụng trứng hay không.
• U xuất hiện một bên hay hai bên.
• Dự trữ buồng trứng.
• Tình trạng vòi trứng.
• Chất lượng tinh trùng của người chồng.
• Tuổi của người phụ nữ.
• Có lạc nội mạc tử cung hoặc dính vùng chậu hay không.

Nếu đang mong con, chị em không nên chỉ dựa vào kích thước u để tự đánh giá khả năng mang thai. Một u nhỏ nhưng là nang lạc nội mạc tử cung có thể cần được tư vấn khác với một nang cơ năng lớn hơn nhưng đang có xu hướng tự nhỏ lại.

Kết luận

U nang buồng trứng có ảnh hưởng đến sinh sản không phụ thuộc chủ yếu vào loại nang, kích thước, vị trí, chức năng buồng trứng và phương pháp điều trị.

Phần lớn nang cơ năng lành tính không gây ảnh hưởng đáng kể đến khả năng mang thai. Tuy nhiên, nang lạc nội mạc tử cung, u ở cả hai bên, u lớn hoặc phẫu thuật nhiều lần có thể tác động đến dự trữ buồng trứng và khả năng sinh sản.

Khuyến cáo y khoa: Nội dung chỉ nhằm cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế cho tư vấn, chẩn đoán hoặc điều trị trực tiếp từ bác sĩ.

Nếu chị em có dấu hiệu bất thường kéo dài, đau vùng chậu tái phát, kinh nguyệt thay đổi, đang mong con hoặc đã phát hiện u nang nhưng chưa được đánh giá đầy đủ, có thể đặt lịch thăm khám tại Phòng khám Sản phụ khoa HAMEC.

---

PHÒNG KHÁM SẢN PHỤ KHOA SÀI GÒN ĐÀ LẠT

Tổng đài đặt lịch, tư vấn miễn phí: 1900066679

Nhận tư vấn chuyên sâu từ Bs Hạnh: Tại đây

• CN1: 57 Đường Trần Nhật Duật, Phường 5, Thành phố Đà Lạt  – 0978 682 315 (zalo)
• CN2: 624 QL20 TT. Liên Nghĩa, Đức Trọng – 0972 357 035 (zalo)
• CN3: Ngã 3 Đoàn Kết, đường Hùng Vương, TT. Đinh Văn, Lâm Hà – 0971 900 557 (zalo)
• CN4: 151 Lê Hồng Phong, Quận 5, TP. Hồ Chí Minh – 0967 533 868 (zalo)
• CN5: 67 Trần Thị Nghỉ, Phường 1, Hạnh Thông, Gò Vấp, TP. HCM – 0967 533 868

Hãy nhấn theo dõi các trang mạng xã hội của Bác sĩ Hạnh để nhận được nhiều kiến thức bổ ích:
✅Kênh YouTube: Bác Sĩ Hạnh Official
✅Kênh Tiktok: Bác sĩ Hạnh
✅Zalo OA: Bác sĩ Hạnh clinic
✅Facebook fanpage: Dr Hạnh
✅Facebook cá nhân: Bác sĩ Hạnh
✅Facebook Phòng Khám : Phòng Khám Sản Phụ Khoa Hamec